Historia social da lingua galega (1978–actualidade)

A Constitución española, aprobada en 1978, recoñece a pluralidade lingüística do Estado e abre o camiño da descentralización a través da súa organización en comunidades autónomas.

En Galicia, o Estatuto de Autonomía aprobouse en 1981, no que se establece a cooficialidade do galego e do castelán, ademais de recoñecerse o galego como lingua propia de Galicia.

Todas as comunidades autónomas de España que recoñecen nos seus estatutos a cooficialidade das súas linguas propias aprobaron leis de normalización lingüística. En Galicia, a Lei de Normalización Lingüística aprobouse por unanimidade no Parlamento en 1983 e ten como obxectivo protexer e fomentar a lingua galega.

O proceso de normalización levado a cabo en Galicia presenta estas características:

• Ámbitos principais: centrouse principalmente no ensino e, en menor medida, na Administración, relegando outros ámbitos tamén importantes.
• Falta de planificación: non estivo sometido a unha organización e planificación previas, de xeito que, en moitos casos, dependeu da boa vontade dos axentes implicados; isto supuxo unha falta de continuidade nas medidas adoptadas.

Non foi ata 2004 —máis de 20 anos despois da aprobación da Lei de Normalización— cando se elaborou e aprobou por unanimidade un Plan Xeral de Normalización da Lingua Galega. A pesar diso, a súa aplicación está a ser lenta e custosa, en parte por falta de implicación política e tamén por carencias nos recursos necesarios.

A sociedade civil tenta compensar estas carencias e dispón de diferentes organizacións que loitan pola normalización da nosa lingua, como a Mesa pola Normalización Lingüística (creada en 1986), a Coordinadora de Traballadores e Traballadoras de Normalización da Lingua (fundada en 1995) ou Prolingua (en 2009).

Vocabulario

Quórum

Número mínimo de membros presentes nunha asemblea para que teñan validez os acordos tomados.

Pleno

Reunión xeral dunha corporación á que deben asistir todos os seus membros.

Solicitude

Escrito mediante o cal se solicita algo de maneira formal.

Taxa

Cantidade de diñeiro que se debe pagar a algún ente público por determinados servizos.

Licenza

Documento oficial que acredita que se pode realizar unha actividade suxeita a regulamentación.

Elector/a

Persoa que ten dereito a participar nunha elección.

Decreto

Resolución ou decisión da xefatura de Estado, do goberno ou dunha autoridade.

Competencia

Facultade que ten unha persoa ou institución para resolver un asunto.

Orzamento

Cálculo anticipado do custo dunha obra ou dun servizo.

Regulamento

Conxunto de regras que regulan unha actividade ou o funcionamento dun organismo.

Cámara

Asemblea lexislativa.

Parlamentario

Membro do parlamento.

Hemiciclo

Espazo en forma de semicírculo, en particular destinado ás bancadas dos membros dunha asemblea ou aos espectadores.

Conserxe

Persoa empregada subalterna que realiza determinados labores nun edificio oficial ou público.

Escano

Lugar ocupado por un membro do parlamento.

Voceiro

Persoa ou medio autorizado para falar ou opinar en nome doutra persoa, grupo, institución, etc.