Guía de Gramática Galega: Determinantes, Verbos e Sintaxe

Enviado por Programa Chuletas y clasificado en Física

Escrito el en gallego con un tamaño de 3,01 KB

Determinantes e Pronomes

Indefinidos

  • Non relativos: algún, un, todo, certo, ningún, uns cantos, varios.
  • Relativos:
    • Comparación explícita: tantos, máis, menos, moitos, poucos.
    • Comparación implícita: bastante, abondo, demasiado.

Identificadores

Serven para reidentificar elementos xa presentados ou identificar un elemento novo tomando como referencia outra entidade dun discurso previo.

Pronomes Persoais

  • Tónicos: (ver imaxe).
  • Átonos (clíticos): me, te, che, lle, o/lo/no, se, nos, vos, lles, os/los/nos, se.

Conxugación Verbal

Indicativo

  • Presente: ando, bato, vivo.
  • Imperfeito: andaba, batía, vivía.
  • Perfeito: andei, batín, vivín.
  • Pluscuamperfecto: andara, batera, vivira.
  • Futuro: andarei, baterei, vivirei.
  • Condicional: andaría, batería, viviría.

Subxuntivo

  • Presente: ande, bata, viva.
  • Imperfeito: andase, batese, vivise.
  • Futuro: equivale ao infinitivo conxugado.

O Infinitivo

Infinitivo Invariable

É obrigatorio cando:

  • Forma parte dunha perífrase.
  • É impersoal.
  • Está rexido por un verbo modal ou de movemento e ten o mesmo suxeito.
  • Depende dun verbo causativo ou perceptivo e está inmediatamente despois del, ou separado só polo seu suxeito.
  • En construcións con valor final con verbos de movemento.
  • Ten o mesmo suxeito que o verbo principal e non vai introducido por preposición.
  • Depende da preposición de e a frase preposicional funciona como modificador dun adxectivo.

Infinitivo Conxugado

Úsase cando:

  • O suxeito é expreso ou se quere facer patente, sendo distinto ao verbo principal.
  • O suxeito, sendo distinto, non está expresado e convén marcalo para evitar ambigüidade.
  • Ten o mesmo suxeito que o verbo principal, pero vai antes ca el e precedido dunha preposición.
  • Aínda tendo o mesmo suxeito, vai posposto a unha distancia suficiente para escurecer o seu suxeito.
  • Con verbos pronominais ou reflexivos.

Valores Especiais dos Demostrativos

  • Ese / Esa: valor despectivo ao acompañar ou substituír un nome.
  • Iso: expresa desinterese ou indiferenza.
  • Aquel / Aquela: substantivos que expresan algo pouco definido ou ambivalente.
  • Daquela: adverbio de tempo (entón) ou conxunción consecutiva (polo tanto).
  • Nisto, niso, nestas, nesas, con estas, con isto: uso adverbial temporal.
  • Frases feitas: por estas, con esas, iso si, iso xa, isto é, por esas, por iso.

Entradas relacionadas: