Espainiako Nekazaritza eta Abeltzaintza: Ezaugarriak eta Erronkak

Espainiako Nekazaritza eta Abeltzaintza

Kokagunea eta Ingurune Fisikoa

Iparraldeko eta hegoaldeko goi-lautadak zein Ebroren eta Guadalquivirren sakonuneen zati handiena hartzen du. Ingurune fisikoari dagokionez, erliebe laua da, altitude handia du, eta klima mediterraneo kontinentalizatua dago; udan prezipitazioak urriak dira eta tenperatura-alde handiak daude urtaroen artean.

Nekazaritza Egiturak eta Lurzoruaren Erabilera

Populazioari dagokionez, Dueroren eta Ebroren haranetan, elkarrengandik gertu dauden herri txikietan kontzentratzen da, eta penintsularen hegoaldeko zatietan, elkarrengandik urrun dauden herrietan, jabego handiagoak izanik. Ustiategietan minifundioa nagusitzen da. Lurzorua batez ere nekazaritzan eta abeltzaintzan erabiltzen da, eta basogintzak ez du hainbesteko garrantzia.

Nekazaritza: Lehorrekoa eta Ureztatua

Alde handiak daude lehorreko laborantzaren eta laborantza ureztatuaren artean:

Lehorreko Laborantza

Lehorreko laborantza goi-lautadako landazabaletan eta Ebroren eta Guadalquivirren haranetan dago. Eremu hauetan nekazaritza estentsiboa egiten da, metano-pilaketaren arazoa sortuz. Zerealak, mahatsondoa eta olibondoa nagusitzen dira; hala ere, lekaleak eta labore industrialak ere badaude. Iraganean, zerealak lugorriarekin edo lekadunekin txandatzen ziren eta behi-aziendekin batera ustiatzen ziren. Gaur egun, gariak behera egin du eta garagarrak gora, eta erdilugorria erabiltzen da.

Laborantza Ureztatua

Ureztapenak nekazaritza intentsiborako aukera ematen du. Iraganean, ureztapenak eremu txikiak hartzen zituen eta autokontsumorako ekoizten zen. Gaur egun, aldiz, ekoizpena dibertsifikatu da eta landare industrialak (adibidez, erremolatxa), bazkak (adibidez, artoa), frutak eta barazkiak ekoizten dira.

Abeltzaintza: Mota eta Eremuak

Garrantzia du zenbait eremutan eta mendebaldeko dehesetan.

Abeltzaintza Orokorra

Lehorreko laborantzako uztondoak behi-azienda elikatzeko erabiltzen dira. Gaztela eta Leongo eta Andaluziako bazka-eremu ureztatuetan esnetarako behi-azienda hazten da; Guadalquivirren erdialdeko haranetan, haragitarako eta zezenketetarako behi-azienda hazten da; eta hirietatik gertu, berriz, txerri-aziendaren ekoizpen industriala egiten da.

Dehesak eta Beraien Kudeaketa

Mendebaldeko dehesak (Zamora, Salamanca, Extremadura eta Andaluzia) nekazaritza eta abeltzaintzarako ustiategiak dira, artelatz basoen eta artadien soiltzearen ondorioz sortuak. Dehesa tradizionalean, abeltzaintzan jarduten zen batik bat (ardi-, behi- eta txerri-aziendak). Gaur egun, zenbait aldaketa sartu dira: behi-aziendak garrantzi handiagoa du, lurzoru hobeak dituzten zenbait dehesa nekazaritzarako erabiltzen dira eta beste erabilera batzuk sartu dira (adibidez, ehiza). Azkenik, arazo bat dago elikadura-ohiturekin lotuta: haragiaren gehiegizko kontsumoa ez baita jasangarria ingurumenarentzat.

Baso-Ustiapena

Ohikoa da zenbait eremutan, adibidez, Sorian.