Espainiako Errepide eta Trenbide Sareen Azterketa

Errepide Sarearen Azterketa

ERREPIDE SAREA: AZTERKETA OROKORRA

Penintsulako eta uharteetako errepide sareak erakusten dira. Hiru (3) errepide mota nagusi daude:

• Autobideak: Marra urdinez adierazitakoak.
• Eraikitze-fasean dauden autobideak: Puntu urdinez adierazitakoak.
• Beste errepide motak: Gorriz adierazitakoak.

Errepideek biztanle-guneak elkarrekin lotzen dituzte.

Sarearen Eskumenak eta Diseinua

Sarearen gaineko eskumenak banatuta daude:

• Sare Estatala: Biztanle-gune nagusiak lotzen ditu eta nazioarteko errepide sarearekin lotzen da.
• Sare Autonomikoa: Barne-mugikortasunaz arduratzen da, diputazioen eta uharteetako kabildoen bidez.

Errepide-sarearen diseinua erradiala da. Eredu zentralista hau XVIII. mendean sortu zen Borboiekin eta 1960an finkatu zen.

Ezaugarri Teknikoak eta Egoera

Ezaugarri teknikoetan, ahalmen handiko bideak izan dira gehien hazitakoak. Guztira 15.000 km-ko sarea da, Europako handienetakoa. Gehienak sare estatalekoak dira eta haien kalitatea ona da. Bidaiarien eta salgaien barne-zirkulazioa errepidezkoa da, atez ateko garraioa ahalbidetzen duelako.

Lurraldeen artean desorekak daude sarearen trinkotasunean, zirkulazio intentsitatean eta irisgarritasunean:

• Sare trinkotasuna: Handiagoa da ekonomikoki dinamikoak diren eskualdeetan, eta txikiagoa ez diren horietan.
• Zirkulazioaren intentsitatea: Handiagoa da ahalmen handiko bideetan.
• Irisgarritasuna: Homogeneoagoa da errepidez, beste garraio-azpiegitura batzuetan baino. Eremu industrial eta turistiko nagusietan handiagoa eta kalitate hobea dute. Aldiz, irisgarritasuna txikiagoa da Frantziarekin eta Portugalekin mugakide diren eremuetan.

Integrazioa eta Ingurumena

Europar Batasunerako Integrazioa sustatuko da Frantzia eta Portugalekiko komunikazioak hobetuz. Ingurumenaren gaineko jardueren helburua da automobilek sortutako kutsadura murriztea, garraio kolektiboa, motor eraginkorrak, ibilgailu zaharren parkea berritzea, bioerregaien erabilera eta automobil elektrikoa bultzatuz.

Errepide berdeak sustatzen dira, non zirkulazioa arina eta ibilgailu astunentzat mugatua den.

Ondorioa

Laburbilduz, errepide sarea Espainian dagoen garraiobide garatuena da. Beste guztiekin gertatzen den bezala, eremu dinamikoenak egoera hobeak bizi dituzte, baina errepideak kontuan hartuta desberdintasun horiek txikiagoak dira.

Trenbide Sarearen Azterketa

TRENBIDE SAREA: AZTERKETA OROKORRA

Mapa honetan, Espainiako trenbide sareak ikus ditzakegu. Zazpi (7) trenbide mota daude:

1. Abiadura Handikoak: Urdinez.
2. Trenbide Bikoitza Elektrifikatua: Artoz (Berde iluna/urdin-berdea).
3. Trenbide Bakar Elektrifikatua: Laranjaz.
4. Trenbide Bakar Elektrifikatu Gabea: Berdez.
5. FEVE: Moreaz.
6. Trenbide Autonomikoak: Gorriz.

Historia eta Gaur Egungo Egoera

Trenbidea XIX. mendearen bigarren erdiko eta XX. mendearen hasierako garraiobide nagusia zen. Gaur egun, 2. mailako garraioa da, eta bere erabilera bultzatzeko ahaleginak egiten dira.

Eskumenak eta Sarearen Egitura

Trenbide-sarearen gaineko eskumenak estatuarenak dira. Adif enpresa azpiegituren jabea da eta RENFE trenen jabea. Tren mota batzuk autonomia erkidegoek kudeatzen dituzte.

Sarea hiru azpisaretan banatzen da:

1. Sare Konbentzionala

200 km/h-tik beherako abiaduretarako prestatua. Egitura erradiala du, Madrilgo hiriburutik periferiako hirigune nagusietara. Sare honetatik 2. mailako sareak eratzen dira.

2. Abiadura Handiko Trena (AV)

200 km/h-tik gorako abiaduretarako prestatuta. 1992an Madril-Sevilla linearekin hasi zen eta eredu erradiala erabiliz hedatuz joan da. Espainia munduko 2. herrialde hornituena da, Txina atzetik.

3. Trenbide Estuko Sarea

Kantauriko erlaitzean ezarrita dago, baina beste erkidego batzuetara ere zabaltzen da. Gutxi erabiliak dira eta azpiegiturak hobetzeko lanak egiten ari dira.

Ezaugarri Teknikoak eta Zirkulazioa

Ezaugarri teknikoetan bi multzo bereizten dira. Ezaugarri egokienak Abiadura Handikoak ditu. Sarearen gainerakoan, bideen eta ibilgailuen zati bat modernizatu da eta bestea ez.

Bidaiarien eta salgaien zirkulazioa Europako batez bestekoaren azpitik dago.

Bidaiarien Zirkulazioa

Errentagarria da. Abiadura handiko lineak errentagarriak dira, baina distantzia ertainetarako hegazkinaren konpetentzia jasaten dute.

Salgaien Zirkulazioa

Salgai astun eta handiak garraiatzen dira, baina zirkulazioa urria da. Etenik gabeko zirkulazioa ez da posible, bide guztiek zabalera bera ez dutelako. Konpontzeko ahaleginak egin dira, baina ez dira nahikoak.

Eskualdeko Desberdintasunak eta Ingurumena

Egoera onena estatuko eremu dinamikoenek dute. Aldiz, eremu ez dinamikoek azpiegitura eskasa dute.

Europar Batasunak trenbide-integrazioa sendotuko du Europako bide-zabalera progresiboki ezarriz, Frantzia eta Portugalen arteko loturak hobetuz. Ingurumena zaintzeko, sarea elektrifikatzea eta zarata gutxitzea bilatzen da.

Ondorioa

Laburbilduz, Espainian trenbide sareak eskualdearen ekonomiaren arabera garatzen dira: ekonomia egokiak azpiegitura egokiak ditu; kontrako kasuan, azpiegitura desegokia edo zaharkitua izango da. Trenbideen tamainarekiko estandarizazio bat beharrezkoa da.