Erik Olin Wright: Klaseen Analisia eta Esplotazioa

Esplotazioaren Kontzeptua Wrighten Arabera

Wrightek duen arazo nagusietako bat da esplotazioari zentraltasuna nola itzuli klase-analisian. Esplotazioaren kontzeptua errenta edo kontsumo desberdintasunak aztertzeko modu berezi bat da. Esaten da aberatsek behartsuak esplotatzen dituztela, frogatu baitaiteke aberatsen ongizatea behartsuek pairatzen dituzten pribazioei lotua dagoela, hau da, aberasten direla besteen kaltearen truke. Esplotazioak besteen lanaren fruituen bereganatzea suposatzen du, hau da, pertsona batek ekoizten duena baino gehiago kontsumitzen duela. Wrightek hobea dela uste du antolaketa aktiboetan oinarritutako esplotazio batez hitz egitea, antolaketa, berez, emankortasun-iturri bat baita. Ondorioz, prozesu produktiboa antolatzeko gaitasuna esplotazio-oinarri bihurtzen da.

Klaseen Kategorizazioaren Arazo Berriak

Wrightek hiru arazo berri identifikatu ditu klaseen kategorizazio berri horretan:

• Egoera anitzak: Pertsona batzuek enplegu bat baino gehiago dute, eta beste batzuek diru-iturri desberdinak dituzte.

• Mediatutako klase-egoerak: Pertsona batzuk ez daude zuzenki ekoizpen-prozesuari lotuta, haurren kasua adierazgarria baita. Kontzeptu hau funtsezkoa da klase-analisia generoarenarekin lotzeko.

• Aldi baterako egoerak: Analisi marxistei egin zaien kritika bat da klaseak modu estatikoan jorratu izana. Kasu honetan, ez litzateke mugikortasun sozialaz hitz egin behar, baizik eta karrera okupazionalaz. Indeterminazio-maila bat dago gizabanakoen klase-egoeran.

Klaseen Egitura Konparatiboen Egitasmoa

Wrightek “Klaseen Egitura Konparatiboen Egitasmoa” osatu du, klaseei buruzko ikerketa marxistek agerian utzi dituzten gabezien ondorioz. Marxisten aldetik, oposizio handia zegoen positibismoarekiko. Horrek azaltzen du ikerketa estatistikoekiko erakutsi duen mesfidantza. Datuen gabeziari aurre egiten saiatzen da, bere interesguneak anitzak direla eta eremu desberdinetan banatzen direla kontuan izanik: herri desberdinetako klase-egituren deskribapena, klase-egituren ikerketa konparatiboak, klase-teoria desberdinen botere esplikatiboa, klase-kontzientzia, klaseen denboratasuna eta egitura, emakumeen egoera klase-egituran, klaseen mugen irekidura-maila, etab. Gaur egun, egitasmo hau gauzatzen ari da edo jadanik gauzatu da Estatu Batuetan, Suedian, Erresuma Batuan, Australian eta Finlandian.