Elkartrukea, Espezializazioa eta Lanaren Banaketa

Elkartrukea, Espezializazioa eta Lanaren Banaketa.

• Buruaskiak: Bakoitzak behar zuena ekoizten zuen. Honek ekoizpena igotzea ekarri zuen, nekazariek beharrezkoa baino produkzio handiagoa lortzen hasi zirenean, eta horregatik etorri ziren trukeak.
• Soberakinak: Merkaturantz zuzentzen den ekoizpenaren partea.

Elkartrukeak: (Abantailatsua da bi aldeek etekina lortzen dutelako). Modu honetan, gizarteko kide batzuk beste mota bateko lanak egiten hasi ziren, espezializatuz. Horrela areagotu zen eraginkortasuna (ekoizpen unitate bakoitzeko ahalik eta emaitza hoberenak ateratzea).

Adam Smith-en Azterketa

ADAM SMITH esaten zuen orratzen fabriketan espezializaturik ez zegoen langile batek, isolaturik lan eginda, nekez egin zezakeen 20 orratz. Praktikan, orratzak egiten zituzten langileak espezializatuak zeuden beste lanetan. Emaitza hau zen: 4800 orratz langile bakoitzak.

Lanaren banaketak espezializazioa dakarrenez, eraginkortasuna handitzen da.

Lanaren Banaketa Teknikoa

Produkzio prozesu berean gertatzen den lanaren banaketa da. Lanaren banaketa tekniko bereziki garatuta dago industria modernoan. Langile edo langile talde bakoitza prozesuaren hari dagokion lan zehatz bat egiten du. Ekoizten dena lan kolektiboaren emaitza da. Banaketa tekniko honek eraginkortasun handiagoa dakar; langileen lanaren arrendamendu handiagoa.

Lanaren Gizarte Banaketa

Gizakiek gizartean burutzen dituzten zeregin desberdinen (ekonomikoak, ideologikoak, politikoak) banaketa da, pertsonek gizarte egituran duten kokapenaren arabera egiten dena. Zeregin desberdinetan gizarteko norbanakoek duten banaketa ez da irizpide tekniko hutsen araberakoa, baizik eta gizarte irizpide araberakoa.

Lanaren Banaketa Konplexua

Lanaren banaketa espezializazioarekin lotuta dago. Enpresen oinarrizko ezaugarriak lanaren espezializazioa eta banaketa dira. Produkzio unitate bakoitzak, ekoizpenaren parte batetaz baino ez da arduratzen. Langilea produkzio kate osoaren atal txiki bat baino ez da.

Gizabanakoak eta enpresak lanaren banaketa eta espezializazioa handiagotu ahala, elkarmenpekotasun ekonomikoa geroz eta handiagoa sortuko da. Adibidez: enpresak ondasunak eta zerbitzuak sortzeko, beste enpresa batzuk ere bitarteko ondasunak eta zerbitzuak sortu behar dituzte.

Gizarte industrialetan lana eskubide bat da.

Enpresaren Funtzioak:

1. Gizarte funtzioak: Alderdi zabalak barne hartzen ditu, langileen osasunaren ardura, medikuntza azterketak, jantokien antolaketa...
2. Funtzio teknikoa: Ekoizpenarekin lotuta dago. Honen helburua, kostua murriztea da.
3. Funtzio administratiboa: Zuzendaritza, kanpo harremanetarako pertsonak barne hartzen ditu.
4. Funtzio komertziala: Lehengai eta horniduren erosketa, merkatuaren ikerketa (marketing).
5. Finantza eta kontabilitate funtzioa: Aurrekontuak, prezioak... kontrolatzen dira. Dirua nondik lortu, zenbat eta zertan inbertitu.

Elkarmenpekotasun Ekonomikoa eta Koordinazio Beharra

Ez dago ekoizpenik kontsumorik gabe, baina ez dago kontsumorik ekoizpenik gabe.

Merkatua da koordinatzailea, azken ondasunekin harremanetan jartzen gaitu.

Enpresa: Jarduera produktiboaren antolatzailea da. Beharrak asetzeko egokiak ez diren lehengai batzuk enpresak erabilgarriak diren ondasun bihurtzen ditu.

Enpresen arteko elkarmenpetasuna: Produkzioaren koordinazioan beste baldintza bat kontuan hartu behar da:

• Integrazio bertikala: Lehengaiak izatetik kontsumituak izateko beharrezko aldaketa guztiak bertan egingo balira.
• Integrazio horizontala: Ondasun baten produkzioaren fase batek bakarrik arduratzen dira.