Elektromagnetismoaren Oinarriak: Teoriak eta Aplikazioak

Ampere-ren Teorema

Gaussen teoremak dio polo magnetikoak ezin direla banatu, baina ez du balio eremu magnetikoa kalkulatzeko zenbait egoeretan. Korronteek sortutako eremu magnetikoa kalkulatzeko Ampere-ren teorema erabiltzen da. Kasu honetan, eremuaren fluxua kalkulatu beharrean, eremuaren zirkulazioa kalkulatzen da.

Adibideak eta Fenomenoak

• Hari infinitua: Eremua distantziarekin nola aldatzen den aztertzeko, harian zentratutako zirkunferentzia (lerro itxia) hartzen da.
• Solenoidea: Barnealdean eremu magnetiko uniformea eta bizia, eta kanpoaldean ahula sortzen duen gailua da. Normalean, zilindro formako hari eroale kiribilkatua da.
• Elkar-indukzioa: Zirkuitu elektriko bat beste baten inguruan mugitzean edo biratzean, bigarrenean korronte induzitua sortzen da.

Uhinen Sailkapena

Uhinen sailkapen nagusiak bi irizpideren araberakoak dira:

1. Hedapen-ingurunearen araberakoa

• Uhin mekanikoak: Hedapen-ingurune materiala behar dute (adibidez, soinua edo olatuak).
• Uhin elektromagnetikoak (Argia): Hutsean hedatu daitezke, 300.000 km/s-ko abiaduran.

2. Hedapen-norabidearen araberakoa

• Zeharkako uhinak: Bibrazio-norabidea eta hedapen-norabidea elkartzutak dira.
• Luzetarako uhinak: Bibrazio-norabidea eta hedapen-norabidea berdinak dira (adibidez, P uhinak edo soinua).

Higidura Harmoniko Sinplea (HHS)

HHS-aren energia konstante mantentzen da marruskadurarik ez dagoenean. Hala ere, errealitatean indargetze (amortiguación) prozesua gertatzen da, energia galduz anplitudea zero izan arte. Efektu hau bibrazioak txikiagotzeko erabiltzen da, adibidez, autoetako motelgailuetan.

Faraday-ren Legea eta Indukzioa

Indukzio elektromagnetikoa: Zirkuitu elektrikoa zeharkatzen duten eremu magnetikoaren lerroen kopurua (fluxua) aldatzean, korronte elektriko induzitua sortzen da. Lenz-en legearen arabera, induzitutako korrontearen noranzkoa kausaren aurka doa.

Sorgailu Elektrikoak

Faraday-ren teoriari esker, elektrizitatea modu masiboan ekoiztu daiteke:

• Sorgailu mekanikoak: Energia mekanikoa (turbinak) energia elektriko bihurtzen dute.
• Pilak eta bateriak: Energia kimikoa erabiliz potentzial-diferentzia konstantea sortzen dute.
• Dinamoak eta alternadoreak: Korronte aldakorra edo zuzena sortzen dute, zentral elektrikoetan erabiltzen direnak.