Crise Histórica, Estrutura Social e Funcionamento dos Sistemas Nervioso e Hormonal

Contexto Histórico e Socioeconómico

A Crise da Monarquía Hispánica

Factores da Crise (Século XVII)

• Grave Crise Económica e Militar: A Monarquía Hispánica implicouse nun gran número de guerras, maior ca no resto das potencias.
• Descenso Demográfico: A poboación descendeu debido á crise económica e á expulsión dos mouriscos. Moitos campesiños abandonaron o campo e trasladáronse ás cidades.
• Crise Comercial: A Monarquía Hispánica sufriu o esgotamento dos recursos que proviñan de América. Houbo un descenso na chegada de ouro e prata (Potosí, principal fonte de investimento da Coroa).

Contrastes Económicos en Europa

• Europa Protestante (Norte): Experimenta un auxe económico e tamén da burguesía comercial grazas á artesanía e ao comercio. Foi o período de nacemento do capitalismo.
• Europa Mediterránea Católica (Sur): A crise económica prolongouse. A Contrarreforma mantivo as estruturas tradicionais inalteradas. A nobreza e o clero mantiveron a súa hexemonía e privilexios. Tiñan unha mentalidade rentista e pretendían vivir das súas terras.

Estrutura Social Tradicional

• Nobreza: Non pagaba impostos. Tiñan obrigacións políticas ou militares.
• Alta Burguesía: Grandes comerciantes, banqueiros, altos funcionarios.
• Baixa Burguesía: Artesáns, pequenos comerciantes, traballadores.
• Campesiños: Eran a maior parte da poboación.
• Esmolantes: Atopábanse nas cidades.

Enfermidades do Sistema Nervioso Central (SNC)

As patoloxías relacionadas co sistema nervioso pódense dividir en tres grandes grupos: as infecciosas, as neurodexenerativas e os trastornos psíquicos.

1. Enfermidades Infecciosas

Causadas por axentes infecciosos como bacterias, virus ou prións:

• Meninxite: Inflamación das meninxes por causa dunha infección (xeralmente bacteriana ou vírica).
• Poliomielite: Enfermidade contaxiosa producida polo virus poliovirus que destrúe neuronas motoras e provoca parálise.
• Encefalopatía Esponxiforme Bovina (Vacas Tolas): Causada por prións e transmitida ás persoas por consumo de partes de animais infectados. Causa insomnio, visión borrosa, perda de memoria, cambios de personalidade e moitos outros síntomas seguidos da morte.

2. Enfermidades Neurodexenerativas

Debidas á perda progresiva de funcións do SNC e vinculadas ao envellecemento e a factores xenéticos:

• Alzheimer: Morte de neuronas dos lóbulos frontais do córtex, do hipocampo e do tálamo pola acumulación dunha proteína defectuosa.
• Parkinson: Afecta á área do sistema nervioso encargada de coordinar a actividade, manter o ton muscular e controlar o movemento. O principal síntoma é o tremor nas mans en repouso.
• Esclerose Múltiple: Enfermidade autoinmune que afecta ao cerebro e á medula espiñal. As células defensivas propias atacan as neuronas destruíndo a mielina que rodea aos axóns.

3. Trastornos Psíquicos

Trastornos moi variados e complexos:

• Ansiedade: Estado emocional desagradable que a miúdo se acompaña de cambios fisiolóxicos e de comportamentos similares aos causados polo medo.
• Déficit de Atención e Hiperactividade (TDAH): Caracterízase pola falta de atención, a hiperactividade e a impulsividade.
• Depresión: Trastorno que afecta a todo o corpo e ao estado de ánimo, interferindo nas actividades cotiás. Se non se trata, os síntomas poden durar incluso anos.
• Esquizofrenia: É un trastorno cerebral moi grave que afecta á capacidade da persoa para pensar con claridade, controlar as súas emocións, tomar decisións ou relacionarse cos demais. Pode ser controlada, pero non curada.

O Sistema Endócrino ou Hormonal

O sistema endócrino ou hormonal está formado por unha serie de glándulas repartidas por todo o corpo, denominadas glándulas endócrinas ou glándulas de secreción interna, xa que verten os seus produtos de secreción (as hormonas) directamente no sangue.

Función e Características das Hormonas

As células secretoras que forman as glándulas endócrinas sintetizan unhas substancias químicas denominadas hormonas. Estas viaxan polo sangue ata as células ou órganos onde exercen a súa función, denominados órganos diana.

Características principais:

• Realizan a súa función a distancia de onde se sintetizan.
• As respostas que provocan son máis lentas que as que produce o sistema nervioso.
• Actúan en cantidades moi pequenas e, unha vez exercida a súa función, degrádanse con rapidez.

Regulación Hormonal

É importante que as glándulas endócrinas liberen as hormonas continuamente mentres son necesarias. Normalmente, é a propia cantidade de hormona en sangue a que interrompe a súa formación nas glándulas.

Este mecanismo de regulación denomínase retroalimentación negativa (feedback) e contrólase dende o hipotálamo e a hipófise (que forman parte do SNC), permitindo manter os niveis axeitados das distintas hormonas en sangue.

"