Biotecnoloxía e enxeñaría xenética: conceptos e procesos
Biotecnoloxía: concepto e aplicacións
A biotecnoloxía consiste na utilización de seres vivos ou parte deles co fin de obter produtos de interese para as persoas.
Usos principais da biotecnoloxía
- Produción de substancias terapéuticas: obtidas a partir de microorganismos modificados xeneticamente para producir substancias importantes para as persoas.
- Produción de alimentos: permite aumentar a produtividade de certas colleitas e obter plantas resistentes a pragas e a algunhas condicións ambientais.
- Eliminación de metais pesados: permitiu o desenvolvemento de bacterias capaces de eliminar os compoñentes da actividade industrial mediante reaccións químicas.
- Biorremediación: consiste no uso dalgúns fungos e bacterias para eliminar substancias contaminantes para o medio.
- Produción de enerxía: por exemplo, pódese obter gas metano a partir da fermentación de residuos orgánicos dos refugallos.
Enxeñaría xenética e ADN recombinante
A enxeñaría xenética consiste na manipulación do ADN dun organismo para conseguir un obxectivo práctico. Lévase a cabo mediante a transferencia dun ou máis xenes dun organismo a outro. O organismo transxénico é o que ten un xenoma modificado por xenes doutros organismos. O ADN sintetizado de maneira artificial chámase ADN recombinante.
Elementos necesarios
- Encimas de restrición: proteínas bacterianas que cortan o ADN en puntos concretos.
- Vector de transferencia: é o axente que transfire un segmento do ADN dun organismo a outro.
- ADN ligasas: son encimas que se encargan de unir fragmentos de ADN.
Fases dun proxecto de enxeñaría xenética
- Localización e illamento do xene que se desexa transferir.
- Selección do vector.
- Unión do ADN elixido ao ADN do vector.
- Inserción do vector co xene transferido na célula hospedadora.
- Multiplicación do organismo transxénico.
Expresión xénica e código xenético
O ARN descodifica a información xenética do ADN para formar así un polipéptido.
Etapas da expresión xénica
- Transcrición da mensaxe: cópiase a información xenética do ADN a unha molécula de ARNm. A dobre hélice ábrese e unha das súas cadeas constitúe o molde para a molécula de ARNm (A-U, C-G).
- Tradución da mensaxe: o ARN traslada a información desde o núcleo ata o citoplasma, onde os ribosomas len a información en forma de tripletes. Cada triplete forma un codón. Tradúcese á linguaxe das proteínas e cada codón especifica un aminoácido concreto. O ARNt transporta os aminoácidos ao ribosoma.
O código xenético
Cada molécula de ARNt ten nos seus extremos un aminoácido concreto e un triplete de nucleótidos que se chama anticodón, complementario dun codón determinado do ARNm.
Código xenético: correspondencia entre os codóns do ARNm e os aminoácidos que forman as proteínas.