Bigarren Sektorea: Industria, Meatzaritza eta Eraikuntza
Enviado por Chuletator online y clasificado en Geología
Escrito el en
vasco con un tamaño de 3,72 KB
Bigarren Sektorea: Ezaugarriak eta Jarduerak
Bigarren sektorean lehengaiak aldatu eta giza beharrak asetzeko beste produktu batzuk egiten dituzten jarduerak biltzen dira. Jarduera nagusiak honako hauek dira: industria, meatzaritza, energia-produkzioa eta eraikuntza.
Industria
Industriak lehengaiak aldatzen ditu, eta zuzenean kontsumitu daitezkeen produktu landuak edo berriro beste industria-prozesu batean lehengai gisa erabil daitezkeen produktu erdilanduak egiten ditu.
- Lehengaiak: Landu edo erdilandutzen diren baliabideak.
- Energia-iturriak: Lehengaien aldaketa-prozesua egiteko behar den indarra ematen duten baliabideak.
- Produkzio-faktoreak: Langileak, kapitala edo ekoizteko behar diren ondasunak (instalazioak, makinak, dirua) eta teknologia.
Meatzaritza
Lurzoruan eta lurpean dauden harriak eta mineralak aurkitu, erauzi eta findu egiten ditu. Mineralak lurrazalaren proportzio oso txiki bat dira eta sakabanatuta daude. Ondorioz, minerala ustiatzeko hainbat baliabide daude:
- Prospekzio-metodoak: Mineralak aurkitzeko.
- Erauzketa-teknikak: Aire zabaleko hobietatik edo meategietatik mineralak ateratzeko.
- Fintze-sistemak: Mineral erabilgarria (mena) inguratzen duen harritik (ganga) bereizteko.
Energia-produkzioa
Energia-iturriak bero eta elektrizitate bihurtzen ditu, eta horiek lan bat egiteko aukera ematen dute. Eraldaketa energia-zentraletan egiten da: termikoa, nuklearra, eolikoa, eguzki-energia, hidraulikoa...
Eraikuntza
Egiturak (eraikinak) eta azpiegiturak (errepideak, zubiak) sortzen ditu. Horiek egiteko proiektuak eta eraikuntza-materialak behar ditu, hala nola altzairua eta hormigoia.
Lehengaiak eta Jatorria
Lehengaiak industriak produktu landu edo erdilandu bihurtzen dituen baliabide naturalak dira.
- Landare-jatorriko lehengaiak: Nekazaritzaren eta baso-ustiapenaren bitartez lortzen dira. Nekazaritzaren bitartez: industria-laborantzak (kotoia, lihoa eta tabakoa). Baso-ustiapenaren bitartez: egurra, zelulosa, kautxua eta kortxoa.
- Animalia-jatorriko lehengaiak: Abeltzaintzaren eta arrantzaren bitartez lortzen dira: larruak, artilea, zeta eta kontserbak egiteko arrainak.
- Geologia-jatorriko lehengaiak: Lurrazaletik erauzten dira eta hobietan metatzen dira.
Geologia-jatorriko motak:
- Mineralak: Horietatik metalak (burdina, aluminioa, kobrea, zinka...) eta material ez-metalikoak (beira, gemak eta ongarriak) lortzen dira.
- Harriak: Granitoa, buztina, marmola. Zuzenean edo eraikuntza-materialak egiteko erabiltzen dira: zementua, hormigoia, zeramikak...
- Energia-produktuak: Ikatza, petrolioa, uranioa... Horietatik energia lortzen da.
Lehengaien Produkzioa eta Merkataritza
Produkzioa
Herrialde gutxietan metatzen da. CARBS taldeko herrialdeek (Australia, Errusia, Brasil eta Hego Afrika) baliabide natural nagusien %25-%50 metatzen dute.
Era berean, Estatu Batuek eta Txinak baliabide zehatz batzuk metatzen dituzte. Hala nola, Erdialdeko Ekialdeko herrialdeek (petrolioa) eta herrialde pobre batzuek (Boli Kosta: kakaoa; Kongoko Errepublika: koltana).
Kontsumoa
Mendebaldeko Europan, Japonian, Estatu Batuetan eta garapen-bidean dauden herrialde batzuetan metatzen da. Txinak eta Indiak kantitate handietan inportatzen dituzte tokiko industriaren funtzionamendurako.