Alienazioa, Marxismoa eta Gizarte Komunista

Alienazioa eta Marxismoa

Alienazioaren Kontzeptua

Alienazioa (latinezko alienus): Besterentzea. Pertsona edo gizatalde batek, arrazoi ekonomiko, kultural edo politikoen eraginez, bere izaera edo nortasuna galtzea.

• Gauzei beren buruari baino balio handiagoa emanez, gizakiak gauza bihurtzen dira.
• Dirua da alienaziorik garrantzitsuena; gizakiak dirua baliabide izan beharrean helburu bihurtzen baitu.
• Gainegitura da, azpiegitura mantendu eta justifikatzeko, alienazioaren eragile.
• Alienazio mota ezberdinak: politikoa, soziala, erlijiosoa, ideologikoa, ekonomikoa.
• Garrantzitsuena ekonomikoa da.
• Sistema komunista da hori ekidingo duena.

Ekonomia-Alienazioa

• Gizakia animalia langilea da. Lanak bereizten du gizakia animalietatik.
• Lana: norbere beharretara natura eraldatzeko gaitasuna.
• Garaiko sisteman, aldiz, lanak gizakia animalia bihurtzen du.
• Egiten duenaren prozesu osoa ez du bere gain, produktua ez da berea, mekanikoa da.
  • Egiten duen produktua arrotza zaio.
  • Ez daki zer egiten ari den, kate bateko katebegi bat da.
  • Naturarekin ez du harreman osasuntsurik.
  • Beste gizakiak etsai gisa ikusten ditu, konpetentzia dira.
• Egituraren arabera, gizakia kosifikatu egiten da, merkantzia bihurtuz.
• Erabilera- eta truke-balioa. Gainbalioaren oinarria.

Gizarte Komunista

• Klaseen arteko ezberdintasunak behin desagertuz gero, langileak ekoizpen-komunetan antolatuko dira.
• Batzarretan antolatuko dira, ordezkariak aukeratuz.
• Ordezkariak beraien artean bilduko dira ekoiztu beharrekoak eta ekoizpen-moduak zehazteko.
• Ordezkariak batzarraren menpe egongo dira.
• Ekoizpen-helburuak aldatu egingo dira; gizartearen beharren arabera ekoiztuko da.
• Guztia guztiona izango da, eta banaketa- eta justizia-irizpide nagusia honako hau izango da: “Bakoitzarengandik, bere gaitasunen arabera; bakoitzari, bere premien arabera”
• Ekoizpen-baliabideak denonak izango dira, eta alienazio guztiak gaindituta geldituko dira.
• Langilea identifikatu egingo da bere lanaren produktuarekin, eta inor ez da egongo beste inoren gainetik.
• Orduan bukatuko da gizadiaren prehistoria, eta benetako Historia hasiko da.

Marxismoaren Eragina Munduan

• Marxek pentsamendu-korronte bat sortu zuen, eta batez ere iraultza komunista ezarri zen herrialdeetan garatu zen (Sobietar Batasuna).
• Europako pentsamendua ere marxismoaren eraginpean egon da XX. mendean zehar, nahiz eta pentsalari gehienak kritikoak izan (adibidez, Existentzialismoa -J. P. Sartre-, Frankfurteko Eskola -M. Horkheimer, H. Marcuse, J. Habermas, T. W. Adorno-).
• Europako beste pentsalari asko aurka agertu ziren, marxismoari zapalkuntza, giza eskubideen bortxaketa eta langileen pobrezia leporatuz.
• Marxismoaren zenbait ekarpen teoriko eta proposamen positiboak izan dira kapitalismoarentzat.
• Sistema komunista askoren erorketarekin batera (Sobietar Batasunean, Ekialdeko Herrialdeetan...), sistema horien porrot historikoa agerian gelditu da.
• Sistema komunistetan Marxismoa egokitu egin dute, hala nola, diktaduraren behin-betikotasuna ezarriz, Estatuak bere boterea handituz eta gero eta beharrezkoagoa bihurtuz; gainera, klaseak mantendu dira.
• Haren pentsaerak bizirik dirau Mendebaldean, ezkerreko pentsamolde jakin batean:
  • Materialismo filosofikoa.
  • Kapitalismoaren kritika.
  • Liberalismo politikoaren gaitzespena.
  • Estatuaren interbentzionismo handiagoaren nahia.