s

Enviado por Chuletator online y clasificado en Economía

Escrito el en vasco con un tamaño de 11,71 KB

 

7.5 espainiar ekonomia: krisia, trantsizio demokratikoa eta europar batasuna


DESARROLLISMOA(1959) sortu zen Espainian: industrializazio prozesu bat da bigarren industria iraultzako ezaugarri berdinekin. Garapena finantzatzeko
: Turismo dibisak, Emigranteen dibisak eta Banka mistoa (100 banku daude eta 7 handi horien artean, “el club de los siete grandes “(kontzentrazioa), 7 hauek kontrolatzen dute baliabideen %70, kredituearen %80, balore-karteraren %90) //1962an Banku Erreformaren Legea (gobernu frankistak): Lege hau bankuen bereizketa lortzeko egin zen, hau da monopolioa hausteko, eta horrekin batera Banka Mistoa apurtzeko, indar handia baitzuen. /Emaitza: legeak ez zuen helburua lortu, izan ere banka mistoa eta industriaren lotura handitu egin zen. /Bereizi  ziren bankuak hauek dira: Banca industrial de Bilbao, Banco de Vizcaya, Banesto eta Banco de Fomento. Salbupespena: Banco Hispanoamericano eta Banco Urquijo negozio banku bezala mantendu ziren. Egitura horren gain iristen da PETROLIOAREN KRISIA1974 ( Espainian nazioan baina urte bat beranduago, Franko hildakoan krisi politikoak lehentasuna ekonomikoaren aurrean).  

/

Ezaugarriak:

Eskaintza krisi bat izan zen (29koa eskariarena) industria krisia eragin zuena.  

Energiaren kostuak igo egin ziren, soldata kostuak igo, kotizazio sozialak igo. Ondorioz INFLAZIOA sortu.

Ezaugarri garrantzitsuena: Espainiaren erreakzio-ahalmena krisiaren aurrean ahulagoa izan zen. Atzeratzea, indartsuagoa. Horren arrazoiak
:  
a)Enpresen baliabide propioen ahulezia eta Bankarekiko menpekotasuna: zailagoa enpresentzat energi kostu berrietara egokitzea eta teknologia berria lortzea.
b)Ekonomiaren aurrezki tasa txikiagoa zen bankarekiko menpekotasuna handituz
c)Energiaren menpekotasun handiagoa: petrolio garestia zen kanpo merkatuan eta horrek distortsioa eragiten du barne merkatuan gutxiago kontsumitzea eraginez

Espainiak Europarekin alderatuz askoz ere petrolio gehiago behar zuen. Espainiako petrolio importazioa asko handitu zen epe laburrean beste herrialdeek petrolio kontsumoa jaisten zuten bitartean.
d)Nazioarte mailan krisian zeuden sektoreen pisua Espainian oso handia(Burni, altzairu, ontzigintza, ehungintza, oinetakoak) Sektore horien pisua Espainian bikoitza zen Frantzia eta Alemaniarekin alderatuz.  
e)Barne merkatuarekiko menpekotasuna oso handia zen.  
f)TIC/IKT sektorearen atzerapena= 3. Iraultza Teknologikoa //
1983an TIC industriak BPGaren zati oso txikia %1,3 da eta sortzen duen enplegua ere bai//SUSPERRALDIA (1982-1992)

//

1982-1992 bitartean susperraldi prozesua,alegia,  moldaketa prozesu oso sakonak industriarentzat.Produkzioaren hazkunde-tasa urtero %5ean handitu zen.  Horretan, barne faktore eta kanpo faktoreek lagundu zuten/1-Kanpo-faktoreak Petroleoaren prezioa zerbait jaitsi zen eta horrek nazioarteko merkataritza suspertu zuen a)  Muga-sariak ezabatzeak  eta erreforma fiskalak Nazional merkatuaren irekidura ekarri zuten, Espainiaren sarrera ekarriz Europako Ekonomi Elkartean. b)Pezetaren Ganbio tipoa igo(pezetak balioa hartu) eta  Interes tipoa igo zen. Horrela Espainiak  Kapitala erakarri zuen, hau da Inbertsioaren hazkundea. Inbertsioa bi norabideetan mugituko da:  -Inbertsio Atzerritik Espainiara: Bereziki Automobila, Elikagaiak eta Banakuntzaren arloetara. Horrek pribatizazioak ekarri zituen  eta INI desagertu zen. -Inbetsioa Atzerrira: Internazionalizazio prozesuak ,kapitalak kanpoaldean inbertituz(iberia, telefonika, construcciones Aeronautikas) Espainiar kapitalaren lurralde erakargarriak: Holanda,Portugal , Frantzia, Italia 2.Barne-faktoreak  
1-MONKLOAKO HITZARMENAK: 1978an sinatu ziren eta bere esanguraenpleguaren akordio nazionala da . Akordioan bi protagonista: soldatak eta produktibitatea.  Emaitzak: Enplegua berpiztu zen,  soldaten hazkundea handia izan zen eta kotizazio sozialak ere handitu egin ziren.

1

ERREFORMA FISKALAK: Europar Batasunean sartzeko defizita jaitsi  eta harmonizazioa lortu behar zen beste herrialdeekin.

2

Erreformak egin ziren horretarako: IRPF/PFEZ ezarri zen eta IVA/BEZ ezarri zen.  Emaitza: sarrera fiskalak handitu.//ONGIZATEAREN ESTATUA:  Esangura:ongizate orokor bat babestu behar da eta babesa krisi egoeratan, atzeratze eta depresio aroetan eman behar da.  

/

Gastu gehiena pentsioena eta gaixotasunena zen. Gastuaren zati bat dirutan ordaintzen da beraien funtzioa errenta bermatzea delako, eta beste gastu batzuk espezietan ordaintzen dira (hezkuntza, etxebizitza), helburua funtzio aukeren berdintasuna bermatzea zelako.  

/

Ongizatearen Estatuaren helburua: gizarte integrazioa izango da kontsumo eskubideak berdinki banatuz. Finantzaketabi bidetatik: presio fiskala eta zor publikoa. Espainian sarrera fiskalak Europan baino txikiagoak ziren, horren ordez, zor publikoa erabili zen.

Entradas relacionadas: