Clara campoamor diputatuak gorte konstituziogileetan emandako hitzaldia

Enviado por Chuletator online y clasificado en Historia

Escrito el en vasco con un tamaño de 4,94 KB

 

Jatorriaren aldetik lehen mailako iturri zuzena da. Formaren aldetik testu zirkunstantziala da eta, edukiaren aldetik, politiko soziala.

Clara Campoamor Espainiako politikaria izan zen II. Errepublikan. Aipatzekoa da bost urtetan analfabeta izatetik Espainiako lehen emakumezko abokatu izatera heldu zala. Bere ideologia politikoa oinarri hauetan laburtzen da: errepublikarra, laikoa, liberala, demokratikoa…

Hitzaldi honen hartzaileak II. Errepublikako Gorte Konstituziogileetan ezarri ziren legegizonak izan ziren eta Clararen helburua emakumezkoentzat sufragio unibertsala eskuratzea zen.

Testuan azaltzen den ideia nagusia emakumearen izaera politikoa eta juridikoa da. Bere ustez, II. Errepublikan ezarriko diren legeen bidez, emakumearen duintasuna babestuko da. Historikoki, eliz katolikoaren eragin kontserbadoreengatik, besteak beste, emakumeek ez zuten inolako eskubiderik. Baina monarkia jausi eta gero, Errepublikak eztabaidatzen hasi zuen ia Clarak eskatutako aurrerakuntza bete ala ez.

II. Errepublikako testuinguruaz hitzeginez: nazioartean, ekonomia- eta politika-krisia sortu ziren; Primo de Riveraren diktaduraren ostean, errepublikanoen taldeak elkartu egin ziren; eta 1931ko udal-hauteskundeetan, agerian gelditu zen Alfontso XIIIak ez zuela babes handirik. Horregaitik, eta errepublikazale eta sozialisten garaipenarekin, erregeak abdikatu egin zuen.

Erregearen ordez II. Errepublikako behin-behineko gobernua osotu zen. Eta gobernu honen helburuak, alde batetik, ordena publikoa ezartzea “Guardia de Asalto” poliziaren bidez zen, erlijioaren eta autonomien auzia eta nekazaritzaren, hezkuntzaren eta militarren erreforma egitea zen.

Esandakoaren aurrean, eragile ekonomikoak, lur-jabeak, industrialariak eta finatzariak asko beldurtu ziren. Beraz, Madrilgo Burtsak behea jo zuen, banku pribatuko maileguak eta kredituak murriztu egin ziren, eta ia mila milioi peseta bankuetatik atera eta atzerrira eraman zituzten; hau da, estatua deskapitalizatuta gelditu zen.

Gobernu honek, bestaldetik, Gorte Konstituziogileak eratu zuten Konstituzio berria idazteko. Gorte Konstituziogileek parlamentu batzorde bat sortu zuten; hauen artean Clara zegoen; eta haien helburua Konstituzioa prestatzea zen.

Eztabaida asko eta gero, gizonezkoentzako eta emakumezkoentzako sufragio unibertsala finkatu zen. Horrez gain, Konstituzio honek zera esan zuen:

-

Eskubide eta askatasun asko aitortuko dira

- Estatuaren buruzagitza Presidentearen esku utzi zuten.

- Estatuaren deszentralizazioa sortu zen.

- Jabetza pribatua ekonomia nazionalaren interesen menpe geratu zen.

Baina Frankoren gobernuak aurrerapauso hauek bertan behera utzi zituen eta 60 eta 70ko hamarkadan demokrazia berrezarri zen arte ez ziren berreskuratu


Entradas relacionadas: